Kubuś-Puchatek-710x280-crop

Która to prawa? – czyli o tym, że dzieciom warto podpowiadać…

Pewnego razu mama Majki opowiedziała mi historię. Mówiła, że często jeżdżąc autem z dziećmi nazywała dzieciom kierunki jazdy mówiąc do nich „teraz skręcamy w prawo, teraz jedziemy w lewo itd.”. Po jakimś czasie Majka zaczęła sama spontanicznie wypowiadać się na temat stron mówiąc „mamo a ty siedzisz po lewej stronie a Michaś siedzi po prawej stronie w aucie itp.” Czyniła to adekwatnie i poprawnie. Później Majka poszła do przedszkola. Tam starannie zaczęto uczyć ją rozróżniania stron poprzez odpytywanie „która to prawa?, jak się nazywa ta rączka?”. Majka zaczęła mieć wątpliwości, popełniać błędy i nabrała niechęci do tematu…

Ten przykład bardzo dobrze obrazuje dwa style uczenia, z których jeden jest pożądany i skuteczny a drugi problemowy. Celem uczenia dziecka nie jest egzekwowanie wiedzy lecz dostarczanie wzorca. Dziecko potrzebuje tyle powtórzeń wzorca aż samo spontanicznie zacznie ten wzorzec odtwarzać w pewnym kontekście. Nie oznacza to jeszcze, że swobodnie zastosuje ten wzorzec w innych kontekstach i sytuacjach. Potrzebna jest gotowość – czyli chęć i przekonanie, że umiem, generalizacja – czyli umiejętność przywołania tej wiedzy w różnych sytuacjach oraz automatyzacja – czyli możliwość bezbłędnego i szybkiego odtworzenia.

Egzekwowanie wiedzy, która nie jest utrwalona generuje błędy – dziecko zgaduje, myli się. Każdy błąd oznacza konkurencyjny ślad pamięciowy. Na każdy konkurencyjny ślad pamięciowy potrzebujemy ok 4-5 prawidłowych odtworzeń wzorca żeby przeciwdziałać błędom. Praktycznie oznaczałoby to, że za każdym razem gdy Majka powie „prawa” na lewą powinna 4-5 razy powtórzyć i wskazać prawidłowo. Ta sama zasada dotyczy nauki gry na pianinie, tabliczki mnożenia, nauki czytania.

Błędy i nieprawidłowe nawyki wymagają dużego zaangażowania i wysiłku żeby je zmieniać. Dlatego chcemy uczyć towarzysząc dzieciom od początku nabywania umiejętności. Zachęcamy rodziców żeby czas uczenia elementarnych umiejętności – czas przedszkolny i wczesnoszkolny potraktowali jak inwestycję. Te 5-6 lat decyduje o późniejszych kompetencjach dziecka. Uczcie, nie odpytujcie. Z determinacją Uczcie dzieci nazywając, podpowiadając, wspomagając. Zainwestujcie swój cenny czas i uwagę w kształtowanie dobrych nawyków dziecka.

Agnieszka Olszewska